To tytu\u0142 starej piosenki Grzegorza Ciechowskiego. \u015amia\u0107 mi si\u0119 chce ilekro\u0107 przypomn\u0119 sobie min\u0119 pewnej mojej kole\u017canki, kt\u00f3ra przed laty ze \u015bmierteln\u0105 powag\u0105 opowiedzia\u0142a mi o Ciechowskim jako zbocze\u0144cu poruszaj\u0105cym tzw. „wilgotne tematy”, ale c\u00f3\u017c… nie ona jedna odebra\u0142a piosenk\u0119 o Polsce jako rzecz zupe\u0142nie o czym\u015b innym.<\/p>\n
Mniej wi\u0119cej w tym samym czasie, w kt\u00f3rym Grzegorz chcia\u0142 „zasypia\u0107 w niej i budzi\u0107 si\u0119” Andrzej Rosiewicz odpowiada\u0142 na pytanie „co go tu trzyma”, Kazik Staszewski opisywa\u0142 zarzygane po sobotnich balach chodniki, a ja … czu\u0142am, \u017ce moje miejsce jest na pewno tu – w Polsce.<\/p>\n
Kilka dni temu w jednej z radiowych audycji z piosenkami na \u017cyczenie jaka\u015b kobieta poprosi\u0142a w\u0142a\u015bnie o Pytasz mnie Andrzeja Rosiewicza. Gdy utw\u00f3r polecia\u0142 w eter, spadla na mnie cala masa refleksji. Zupe\u0142nie nietypowa dla humorystycznego Rosiewicza piosenka, kt\u00f3ra powsta\u0142a ponad 12 lat temu towarzyszy\u0142a mi, gdy pomaga\u0142am rodzicom odnawia\u0107 mieszkanie odzyskane w domu po prababci. Dziwne to by\u0142y czasy. Rodzice z trudem kupili piec gazowy, a tak\u017ce brakuj\u0105cy – bo wyrwany ze \u015bciany przez poprzedniego lokatora – kaloryfer. Po szafki kuchenne je\u017adzili\u015bmy z ojcem starym maluchem do Wyszkowa, a nowy zlew obi\u0142 si\u0119 ju\u017c po tygodniu – takiej by\u0142 jako\u015bci. Maluj\u0105c star\u0105 pod\u0142og\u0119 w kuchni s\u0142ucha\u0142am jedynej w pustym mieszkaniu kasety z muzyk\u0105 i wraz z Andrzejem Rosiewiczem nuci\u0142am: Pytasz mnie co w\u0142a\u015bciwie ci\u0119 tu trzyma. M\u00f3wisz mi, \u017ce nad Polsk\u0105 szare dni. (…) Mo\u017ce to przeznaczenie zapisane w gwiazdach (…) mo\u017ce bociany co wracaj\u0105 zn\u00f3w do gniazda (…) mo\u017ce mazurki, mo\u017ce walce Fryderyka. By\u0142o wtedy naprawd\u0119 ci\u0119\u017cko, a ja … cieszy\u0142am si\u0119 i ze smrodu farby, z rozwalaj\u0105cego si\u0119 starego magnetofonu i z tej jednej kasety w wyzi\u0119bionym mieszkaniu. My\u015bla\u0142am o swojej ciotce z Detroit, kt\u00f3ra urodzi\u0142a si\u0119 w Stanach i odwiedzi\u0142a nas w Polsce tylko raz dziwi\u0105c si\u0119 wszystkiemu, o wujku z wysp Bahama, kt\u00f3rego pobyt w armii Andersa odci\u0105\u0142 od Polski, o kuzynie, kt\u00f3ry rzuci\u0142 studia, by w Kanadzie zosta\u0107 robotnikiem i o tym uczuciu, kt\u00f3re towarzyszy mi ilekro\u0107 wracam z podro\u017cy do domu, kiedy na widok napisu „Warszawa” serce wali mi strasznie mocno. Kiedy\u015b, gdy je\u017adzi\u0142am na obozy harcerskie, w drodze powrotnej z oboz\u00f3w ten napis witali\u015bmy okropnym wrzaskiem rado\u015bci i ryczeniem: Warszawskie dzieci p\u00f3jdziemy w b\u00f3j \/ za ka\u017cdy kamie\u0144 tw\u00f3j stolico damy krew. Cho\u0107 w b\u00f3j na szcz\u0119\u015bcie nikt nam i\u015b\u0107 nie kaza\u0142. Nie musieli\u015bmy te\u017c przelewa\u0107 krwi.<\/p>\n
W tym roku, b\u0119d\u0105c w Nowym Jorku odwiedzi\u0142am znajomego mojego Ojca niejakiego pana M. – faceta, kt\u00f3ry szed\u0142 w b\u00f3j! Szlam do niego z u\u015bmiechem na twarzy – wysz\u0142am… ze zmartwia\u0142ym sercem. Us\u0142ysza\u0142am, \u017ce je\u015bli raz zobaczy\u0142am Ameryk\u0119 i nie chce w niej zosta\u0107 to jestem po prostu g\u0142upia; \u017ce my Polacy w og\u00f3le jeste\u015bmy g\u0142upi; \u017ce w Polsce jest wszystko beznadziejne, wi\u0119c Polska powinna znikn\u0105\u0107 z mapy \u015bwiata i … co najbardziej zabola\u0142o, \u017ce m\u00f3j ojciec wiedzia\u0142, \u017ce z Polski trzeba ucieka\u0107, ale nie zrobi\u0142 tego, bo wiedzia\u0142 te\u017c \u017ce jest ju\u017c na to za stary! Prawie nie spalam tej nocy. Chcia\u0142am natychmiast wraca\u0107 do domu. \u015ani\u0142 mi si\u0119 Ojciec, kt\u00f3ry – czego jestem pewna – nigdy nie chcia\u0142 emigrowa\u0107. Pami\u0119tam, \u017ce gdy pojecha\u0142 kiedy\u015b do Stan\u00f3w na 14 dni to wr\u00f3ci\u0142 po 10, bo wola\u0142 jecha\u0107 z konwojem do Kazachstanu i wie\u017a\u0107 na \u015bwi\u0119ta mieszkaj\u0105cej tam Polonii paczki z \u017cywno\u015bci\u0105, cho\u0107 mama strasznie si\u0119 ba\u0142a, \u017ce go po drodze kto\u015b zabije. My\u015bla\u0142am o tym wszystkim, przewracaj\u0105c si\u0119 z boku na bok w ciasnym nowojorskim pokoiku, a w g\u0142owie hucza\u0142y na przemian ro\u017cne piosenki. Najpierw te wszystkie patriotyczne, kt\u00f3rych uczy\u0142am si\u0119 w domu, a potem te „patriotyczne inaczej”, kt\u00f3re odkrywa\u0142am s\u0142uchaj\u0105c rocka czy muzyki rozrywkowej. Uwielbiam Kazikow\u0105 smutn\u0105 piosenk\u0119 Polska nagran\u0105 tak dawno temu z Kultem: znowu poranne poci\u0105gi \/ ja chodz\u0119 i patrz\u0119 na mundurowe dziwol\u0105gi \/ czy by\u0142e\u015b kiedy\u015b w Kutnie na dworcu w nocy \/ jest tak brudno i brzydko, ze p\u0119kaj\u0105 oczy. Polska mieszkam w Polsce. (…) Ba\u0142tyk \u015bmierdzi rop\u0105 naftow\u0105 (…) po sobotnich balach chodniki zarzygane. Wszystko co jest w tej piosence widzia\u0142am na w\u0142asne oczy. Od dworca w Kutnie pocz\u0105wszy, poprzez rop\u0119 na Ba\u0142tyku a sko\u0144czywszy na chodniku z do po\u0142owy przetrawion\u0105 zup\u0105 jarzynow\u0105.<\/p>\n
Nie ma we mnie szowinizmu i ksenofobii. Nie jestem z tych co krzycz\u0105, \u017ce Polska dla Polak\u00f3w, ani z tych kt\u00f3rzy przekonuj\u0105 innych, \u017ce tu jest najlepiej na \u015bwiecie. Ca\u0142y czas m\u00f3wi\u0119, \u017ce najlepiej jest tu dla mnie. Kocham i te absurdy urz\u0119dowe (jak np. \u017c\u0105danie upowa\u017cnienia od 7 letniego syna, \u017ce zgadza si\u0119 bym odebra\u0142a z poczty jego list za pobraniem) i to chamstwo, kt\u00f3re sprawi\u0142o, \u017ce odebra\u0142am kiedy\u015b mn\u00f3stwo list\u00f3w z bluzgami za felieton o samob\u00f3jstwach. Nawet na sw\u00f3j spos\u00f3b wzruszaj\u0105 mnie ci bezz\u0119bni faceci, kt\u00f3rzy na krzywych n\u00f3\u017ckach sikaj\u0105 mi do ogr\u00f3dka i ko\u0144cz\u0105 prawie ka\u017cde zdanie dwoma wyrazami, z kt\u00f3rych ten drugi brzmi „ma\u0107”. I pomy\u015ble\u0107, \u017ce m\u00f3j pradziadek te\u017c ka\u017cde zdanie ko\u0144czy\u0142 dwoma wyrazami, ale brzmia\u0142y one „panie dziejku”.<\/p>\n
Kocham tez moje miasto. Dlatego bliska mi jest piosenka Warszawa i ja grupy Partia oraz Warszawa T.Love a co za tym idzie „pieprzony \u017boliborz”, na kt\u00f3rym mieszka\u0142am przez prawie ca\u0142e swoje \u017cycie. Dzisiaj wzruszam si\u0119 \u015bwiat\u0142ami na nowym mo\u015bcie przez Wis\u0142\u0119 i m\u00f3wi\u0119, \u017ce je\u015bli komu\u015b Warszawa si\u0119 nie podoba ma do tego pe\u0142ne prawo. Tak jak i ja mam prawo m\u00f3wi\u0107, \u017ce jest pi\u0119kna. Mog\u0119 zreszt\u0105 spokojnie oprowadzi\u0107 po niej ka\u017cdego ch\u0119tnego. Wspomniany przeze mnie pan M. nazwa\u0142 mnie g\u0142upi\u0105, bo kocham moje miasto i wol\u0119 od Nowego Jorku, cho\u0107 to w\u0142a\u015bnie pan M. a nie ja walczy\u0142 w obronie Arsena\u0142u. Ale c\u00f3\u017c… czasy si\u0119 zmieniaj\u0105, zmieniaj\u0105 si\u0119 te\u017c ludzie. Zmieni\u0142 si\u0119 i pan M. Najwyra\u017aniej dzi\u015b „za ka\u017cdy kamie\u0144” swojego miasta nie odda\u0142by nie tylko krwi, ale nawet z\u0142amanego centa!<\/p>\n
Marek Piekarczyk po powrocie z USA powiedzia\u0142, \u017ce do Polski si\u0119 nie wraca, bo z Polski si\u0119 nie wyje\u017cd\u017ca. A to dlatego, \u017ce Polska jest w nas! Mamy g\u0119by polskie i serca polskie. I my\u015bl\u0119, \u017ce ma racje chocia\u017c Polska jest cz\u0119sto taka jak o niej \u015bpiewa\u0142 Grzesiek Ciechowski To nie kochanka ale sypiam z Ni\u0105, \/ cho\u0107 \u015bmiej\u0105 ze mnie si\u0119 i drwi\u0105 \/ Taka zm\u0119czona i pijana wci\u0105\u017c, \/ dlatego nie pytaj wi\u0119cej mnie \/ Dlaczego jestem z Ni\u0105, \/ dlaczego z inn\u0105 nie \/ Dlaczego my\u015bl\u0119, \u017ce nie ma dla mnie innych miejsc \/ Co ci\u0105gle widz\u0119 w niej, \/ dlaczego w innej nie \/ Dlaczego ci\u0105gle chc\u0119 \/ zasypia\u0107 w niej i budzi\u0107 si\u0119 \/ Te brudne dworce, gdzie spotykam j\u0105, \/ te t\u0142umy, kt\u00f3re cicho kln\u0105 \/ Ten pijak, kt\u00f3ry mruczy co\u015b przez sen, \/ \u017ce p\u00f3ki my \u017cyjemy, Ona \u017cyje te\u017c.<\/p>\n
W filmie Marcowe Migda\u0142y g\u0142\u00f3wny bohater Tomek grany przez Olafa Lubaszenko spytany zosta\u0142 przez swojego profesora:
\n– Kochasz ty Polsk\u0119 Tomku?
\n– Mo\u017ce nie tak jak pan profesor, ale gdy graj\u0105 hymn przed meczem to mnie w do\u0142ku \u015bciska.<\/p>\n
I chcia\u0142am tylko spyta\u0107: Czy was te\u017c?<\/p>\n
***<\/p>\n
Ps. Tak mi si\u0119 jeszcze przypomnia\u0142o, \u017ce Jacek Kaczmarski, o kt\u00f3rym ostatnio napisa\u0142a do mnie jedna z czytelniczek, \u015bpiewa\u0142 kiedy\u015b cos takiego: ko\u0144 szabelka i butelka. \/ Ot Polaka mi\u0142o\u015b\u0107 wielka! – ten tekst te\u017c ma t\u0119 nutk\u0119 „innego rodzaju patriotyzmu.”<\/p>\n
COGITO 19\/2000 (143)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
To tytu\u0142 starej piosenki Grzegorza Ciechowskiego. \u015amia\u0107 mi si\u0119 chce ilekro\u0107 przypomn\u0119 sobie min\u0119 pewnej mojej kole\u017canki, kt\u00f3ra przed laty ze \u015bmierteln\u0105 powag\u0105 opowiedzia\u0142a mi o Ciechowskim jako zbocze\u0144cu poruszaj\u0105cym tzw. „wilgotne tematy”, ale c\u00f3\u017c… nie ona jedna odebra\u0142a piosenk\u0119 … Continue reading