{"id":8614,"date":"2017-12-17T14:46:20","date_gmt":"2017-12-17T13:46:20","guid":{"rendered":"http:\/\/piekarska.com.pl\/?page_id=8614"},"modified":"2018-03-10T18:09:50","modified_gmt":"2018-03-10T17:09:50","slug":"2017-06-nuda-czyli-hyc-hyc-hyc","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/piekarska.com.pl\/?page_id=8614","title":{"rendered":"2017\/06 – Nuda, czyli hyc, hyc, hyc!"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Dla dzieci to \u0142atwo pisa\u0107 \u2013 powiedzia\u0142a jedna z moich kole\u017canek. Westchn\u0119\u0142am tylko. Nawet nie dlatego, \u017ce nie pisz\u0119 dla dzieci, a co najwy\u017cej dla m\u0142odzie\u017cy co jest jeszcze trudniejsze, ale dlatego, \u017ce kole\u017canka nie ma racji. No c\u00f3\u017c\u2026 Wis\u0142awa Szymborska w swojej s\u0142ynnej \u201ePoczcie literackiej\u201d napisa\u0142a kiedy\u015b \u201eA.M. Warszawa. Dziatki biegn\u0105 do szko\u0142y tupu-tupu-tup, podczas gdy deszczyk kapu, kap albo \u015bnie\u017cek ciapu, ciap\u2026 Cio to? Ale\u017c oczywi\u015bcie, to wierszyki dla dzieci pisane przez r\u00f3\u017cne straszliwe niewiasty. Pragnie pani do\u0142\u0105czy\u0107 do ich grona. Nie mo\u017cemy tego zabroni\u0107, ale b\u0142agamy o lito\u015b\u0107 dla naszych pociech, kt\u00f3re od takiej literatury uciekaj\u0105, hyc, hyc, hyc.\u201d<\/em><\/p>\n

My\u015bl\u0119, \u017ce ka\u017cdy kto ten tekst przeczyta zorientuje si\u0119, \u017ce w literaturze dzieci\u0119cej nie chodzi o to, by infantylnie (a w m\u0142odzie\u017cowej, by naiwnie lub banalnie) zwraca\u0107 si\u0119 do czytelnika, ale trzeba to po prostu robi\u0107 ciekawie. Doros\u0142y si\u0119gnie po ksi\u0105\u017ck\u0119 nawet wtedy, gdy ma autora w pogardzie, gdy chce mu dopiec, gdy chce na w\u0142asne oczy przekona\u0107 si\u0119, \u017ce to \u201egrafoman\u201d, \u201eidiota\u201d i \u201enudziarz\u201d jak twierdz\u0105 z\u0142o\u015bliwi krytycy lub znajomi. Dziecko, czy nastolatek a\u017c takim masochist\u0105 nie jest. Jak co\u015b jest nieciekawe \u2013 a to jest pierwsze kryterium czytelnicze \u2013 od razu odrzuci. I nie pomo\u017ce \u017cadne t\u0142umaczenie, \u017ce to wspania\u0142y pisarz czy pisarka, \u017ce ma na koncie mn\u00f3stwo nagr\u00f3d, \u017ce s\u0142awny, \u017ce bogaty ani nawet, \u017ce \u201eto kochanie tw\u00f3j wujek pisarz\u201d. Z nudziarstwem nastolatek czy dziecko \u017cegna si\u0119 natychmiast. I wtedy nic nie jest w stanie pom\u00f3c ksi\u0105\u017cce.<\/p>\n

Pojecha\u0142am ostatnio na spotkanie autorskie do Dublina na zaproszenie tamtejszej polskiej szko\u0142y. Spotkanie by\u0142o bardzo udane, przyj\u0119to mnie po kr\u00f3lewsku i zasypano gradem pyta\u0144. Na dodatek w trakcie dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce moja \u201eKlasa pani Czajki\u201d przem\u00f3wi\u0142a do nich bardziej ni\u017c\u2026 i tu pojawi\u0142a si\u0119 d\u0142uga lista ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3re uznali za nudne. Zna\u0142am je. Dla mnie jednak nudne nie by\u0142y. Nawet \u201eW pustyni i w puszczy\u201d uwa\u017ca\u0142am za fascynuj\u0105c\u0105 opowie\u015b\u0107 o mro\u017c\u0105cych krew w \u017cy\u0142ach przygodach dw\u00f3jki dzieci, cho\u0107 opisy s\u0142onia Kinga mnie nudzi\u0142y, a na dodatek jako doros\u0142a osoba odkry\u0142am, \u017ce to do\u015b\u0107 rasistowska ksi\u0105\u017cka. Jednak dla wsp\u00f3\u0142czesnego czytelnika nuda ma o wiele szersze znaczenie. Nastolatk\u00f3w nudz\u0105 niemal wszystkie opisy. Co zapewne wynika z tego, \u017ce s\u0142onia ka\u017cdy widzia\u0142, a gdy pojawia si\u0119 nazwa zwierz\u0119cia, kt\u00f3rego si\u0119 nie zna (np. lotopa\u0142anka) wystarczy je \u201ewygoogla\u0107\u201d w internecie, a nie czyta\u0107 nudny opis. Opisy przyrody te\u017c ju\u017c nie s\u0105 potrzebne, bo przecie\u017c jak wygl\u0105da zach\u00f3d czy wsch\u00f3d s\u0142o\u0144ca wiemy \u2013 widzieli\u015bmy to sto razy na filmach. Dlatego opisywa\u0107 trzeba to, co jest absolutnie konieczne. We wspomnianej przeze mnie \u201ePoczcie literackiej\u201d Wis\u0142awa Szymborska te\u017c w swoim czasie napisa\u0142a: \u201eMarek z Warszawy. Mamy tak\u0105 zasad\u0119, \u017ce wszystkie wiersze o wio\u015bnie zostaj\u0105 automatycznie zdyskwalifikowane. Ten temat przesta\u0142 istnie\u0107 w poezji. W \u017cyciu oczywi\u015bcie nadal istnieje. Ale to dwie r\u00f3\u017cne sprawy.\u201d<\/em><\/p>\n

Nastoletni czy dzieci\u0119cy czytelnik odrzuca te\u017c tematy, kt\u00f3re s\u0105 mu odleg\u0142e. Z tego powodu czytelnicy z Dublina odrzucili mas\u0119 ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3re fascynowa\u0142y mnie w dzieci\u0144stwie. Nie spodoba\u0142y si\u0119 nie tylko \u201eAnia z zielonego wzg\u00f3rza\u201d, ale i wiele innych, kt\u00f3rych tytu\u0142\u00f3w nie wymieni\u0119, bo polscy autorzy niekt\u00f3rych z nich ca\u0142y czas \u017cyj\u0105. Jak mi powiedziano w ksi\u0105\u017ckach tych nie by\u0142o nic im bliskiego, bo \u015bwiat si\u0119 mocno zmieni\u0142. Niestety tak bywa z literatur\u0105. Pami\u0119tam jak m\u00f3j \u015bwi\u0119tej pami\u0119ci Ojciec \u201ekatow\u0105\u0142\u201d mojego 4-letniego syna s\u0142ynn\u0105 przedwojenna powie\u015bci\u0105 Antoniego Gawi\u0144skiego pt. \u201eLolek grenadier. Czarodziejska historia dla ch\u0142opc\u00f3w\u201d. Mieli\u015bmy w domu do po\u0142owy zjedzony przez grzyba egzemplarz, kt\u00f3ry przed wojn\u0105, jako dziecko, dosta\u0142 m\u00f3j \u015b.p. poleg\u0142y w powstaniu warszawskim stryj Antek. W po\u0142owie lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych, ku uciesze ojca ukaza\u0142 si\u0119 reprint tej ksi\u0105\u017cki o ch\u0142opcu tak zafascynowanym epok\u0105 napoleo\u0144sk\u0105 i \u201ema\u0142ym kapralem\u201d, \u017ce wr\u00f3\u017cka przenios\u0142a go w czasy napoleo\u0144skie i uczyni\u0142a napoleo\u0144skim grenadierem. Tata przeczyta\u0142 i tak jak w dzieci\u0144stwie zap\u0142aka\u0142 ze wzruszenia, czym postanowi\u0142 podzieli\u0107 si\u0119 z wnukiem. Niestety. Wnuk zasn\u0105\u0142 po kilku stronach, a gwa\u0142townie obudzony przez dziadka stanowczo ku jego rozpaczy odm\u00f3wi\u0142 s\u0142uchania ksi\u0105\u017ceczki. Ja zm\u0119czy\u0142am \u201edzie\u0142o\u201d Gawi\u0144skiego z wielkim trudem.<\/p>\n

Moje ksi\u0105\u017cki te\u017c kiedy\u015b si\u0119 zestarzej\u0105, bo \u015bwiat p\u00f3jdzie do przodu i pojawi\u0105 si\u0119 kolejne nowinki techniczne i nowe technologie, kt\u00f3re diametralnie zmieni\u0105 nasze \u017cycie. Proponowano mi zreszt\u0105 przy okazji VI wydania \u201eKlasy pani Czajki\u201d bym uwsp\u00f3\u0142cze\u015bni\u0142a i wprowadzi\u0142a korzystanie facebooka, ale wtedy\u2026 musia\u0142abym t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 pisa\u0107 tak naprawd\u0119 od nowa, a to by\u0142aby zupe\u0142nie inna powie\u015b\u0107. Nie chcia\u0142am tego robi\u0107. Z pe\u0142n\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce za kilka lat mo\u017ce si\u0119 tak sta\u0107, \u017ce czytelnik ucieknie od niej hyc, hyc, hyc jak od ramoty, bo nie b\u0119dzie wiedzia\u0142 co to czat na \u201egadu-gadu\u201d i b\u0119dzie puka\u0107 si\u0119 w g\u0142ow\u0119, \u017ce kto\u015b jeszcze ma w domu stacjonarny telefon. Ale nuda!<\/p>\n

Ma\u0142gorzata Karolina Piekarska<\/p>\n

Magazyn Literacki „Ksi\u0105\u017cki” nr 6\/2017<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dla dzieci to \u0142atwo pisa\u0107 \u2013 powiedzia\u0142a jedna z moich kole\u017canek. Westchn\u0119\u0142am tylko. Nawet nie dlatego, \u017ce nie pisz\u0119 dla dzieci, a co najwy\u017cej dla m\u0142odzie\u017cy co jest jeszcze trudniejsze, ale dlatego, \u017ce kole\u017canka nie ma racji. No c\u00f3\u017c\u2026 Wis\u0142awa … Continue reading →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":8597,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"class_list":["post-8614","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/8614","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8614"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/8614\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8852,"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/8614\/revisions\/8852"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/8597"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/piekarska.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8614"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}