![\"Licencja](\"http:\/\/piekarska.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/projekt-3-670x1024.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\nJak \u017cy\u0107? Dok\u0105d i\u015b\u0107? I po co? Nie pytamy ju\u017c nawet z kim, bo stali\u015bmy si\u0119 niby samowystarczalni. Nie pytamy ju\u017c dlaczego, bo przecie\u017c dobrze wiemy \u201edlaczego\u201d. Nie mam innego wyj\u015bcia. Trzeba i\u015b\u0107. Naprz\u00f3d i\u015b\u0107. Cho\u0107by i wbrew \u015bwiatu\u2026<\/p>\n\n\n\n
Chcia\u0142em dzi\u015b napisa\u0107 o ksi\u0105\u017cce wyj\u0105tkowej\u2026 o \u201eLicencji na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d Ma\u0142gorzaty Karoliny Piekarskiej\u2026<\/p>\n\n\n\n
\u201eKa\u017cdy cz\u0142owiek jest jak taka fala. Wdziera si\u0119 w drugiego cz\u0142owieka jak woda w l\u0105d i zawsze co\u015b z niego zabiera ze sob\u0105. Zabiera to co\u015b na zawsze. Jednocze\u015bnie cz\u0142owiek jest i fal\u0105, i sob\u0105, czyli cz\u0142owiekiem. Jest wi\u0119c czasem tym, kt\u00f3remu co\u015b si\u0119 wydziera, i czasem tym, kt\u00f3ry sam co\u015b komu\u015b wydrze. To dlatego zetkni\u0119cie si\u0119 z drug\u0105 osob\u0105 zawsze nas zmienia\u201d. Te s\u0142owa Ma\u0107ka wry\u0142y jej si\u0119 w pami\u0119\u0107. Cho\u0107 przecie\u017c wtedy, gdy s\u0142ysza\u0142a je po raz pierwszy, nie my\u015bla\u0142a, \u017ce b\u0119d\u0105 mia\u0142y dla niej a\u017c takie znaczenie. Jak si\u0119 okaza\u0142o, nie tylko dla niej.(\u2026)\u201d<\/em><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n
fragment powie\u015bci<\/em><\/p>\n\n\n\n
Najpierw na tym \u015bwiecie by\u0142a idea, potem sta\u0142a si\u0119 ona trybikiem w maszynie, a dzi\u015b mamy bezwzgl\u0119dn\u0105 samorealizacj\u0119, fetysz wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci zadany mimochodem w ramach potwora edukacji oraz hodowli cz\u0142owieka postprzemys\u0142owego.<\/em> Jak w takim \u015bwiecie ma si\u0119 odnale\u017a\u0107 niewinna i naiwna m\u0142odo\u015b\u0107 i czy nadal jeszcze pozosta\u0142a ona tak\u0105\u017c w\u0142a\u015bnie: niewinn\u0105 i naiwn\u0105? Czy zadajemy jeszcze te k\u0142opotliwe dla \u015bwiata pytania i czy dr\u0105\u017cymy jeszcze t\u0119 dojmuj\u0105c\u0105 wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107? Czy jedynie mo\u017ce usi\u0142ujemy si\u0119 wpisa\u0107, wpasowa\u0107 i dostosowa\u0107? Czy udaje nam si\u0119 wzorcowo przypodoba\u0107 temu \u015bwiatu i znale\u017a\u0107 w nim adekwatne dla nas miejsce? Czy potrafimy jeszcze \u2026 kocha\u0107, szar\u017cowa\u0107 i \u2026 czu\u0107?<\/p>\n\n\n\n
Ma\u0142gorzata Karolina Piekarska podj\u0119\u0142a si\u0119 wyczynu niemo\u017cliwego. Podj\u0119\u0142a si\u0119 napisania ksi\u0105\u017cek dla najm\u0142odszych, m\u0142odych i tych\u2026 prze\u0142amuj\u0105cych fale doros\u0142o\u015bci. (bo zauwa\u017cmy, \u017ce \u201eLicencja na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d to ostatnia cz\u0119\u015b\u0107 trylogii: \u201eKlasa pani Czajki\u201d; \u201eLO-teria\u201d i w\u0142a\u015bnie ostatnia pozycja \u201eLicencja na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d)<\/p>\n\n\n\n
Ma\u0142gorzata Karolina Piekarska podj\u0119\u0142a si\u0119 tego w czasach barbarzy\u0144c\u00f3w, w czasach nieczytelnych, w czasach, w kt\u00f3rych ksi\u0105\u017cka straci\u0142a sw\u00f3j nimb przewodniczki narod\u00f3w, straci\u0142a swoj\u0105 sprawcz\u0105 moc i swoj\u0105 niepowtarzaln\u0105 magi\u0119 nauczycielki \u017cycia. W czasach, w kt\u00f3rych ksi\u0105\u017cka sta\u0142a si\u0119 zb\u0119dnym balastem dla mniej przystosowanych.<\/p>\n\n\n\n
Ma\u0142gosia podj\u0119\u0142a si\u0119 tego i wysz\u0142a z tej pr\u00f3by zwyci\u0119sko. Ba, to ma\u0142o powiedziane. Wysz\u0142a ewidentnie z tarcz\u0105. Ujarzmi\u0142a swoje Termopile i napisa\u0142a ksi\u0105\u017cki tak wyj\u0105tkowe, niepowtarzalne i nietuzinkowe. Ksi\u0105\u017cki (!!! sic) nie pozwalaj\u0105ce na oboj\u0119tno\u015b\u0107 i nie pozwalaj\u0105ce na brak zaanga\u017cowania emocjonalnego. Bardzo zaprzyja\u017ani\u0142em si\u0119 z t\u0105 lektur\u0105. Wchodzi\u0142em w ni\u0105 jednak do\u015b\u0107 d\u0142ugo, bardzo powoli, spokojnie i do\u015b\u0107 opornie. R\u00f3\u017cnica czas\u00f3w, mo\u017ce wyzwa\u0144 i do\u015bwiadcze\u0144, albo i r\u00f3\u017cnica perspektyw, r\u00f3\u017cnica widzenia i postrzegania \u015bwiata, hierarchii i system\u00f3w warto\u015bci, mentalno\u015bci, nawet marze\u0144\u2026 a mo\u017ce nawet nie, nie wiem, mo\u017ce to po prostu stan ducha. Mojego ducha. Mojego etapu \u017cycia?<\/p>\n\n\n\n
Ma\u0142gosia napisa\u0142a ksi\u0105\u017ck\u0119 niesamowit\u0105. Musia\u0142a, aby j\u0105 napisa\u0107, wykona\u0107 gigantyczn\u0105 prac\u0119 poznawcz\u0105, setki rozm\u00f3w, spotka\u0144, a co bezcenne \u2013 wykszta\u0142towania w sobie tej nies\u0142ychanej i dalece empatycznej umiej\u0119tno\u015bci wej\u015bcia w sk\u00f3r\u0119 i dusz\u0119 wsp\u00f3\u0142czesnych m\u0142odych ludzi u progu tak zwanej doros\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Wysz\u0142o Jej to genialnie. Napisa\u0142em wcze\u015bniej \u201etak zwanej doros\u0142o\u015bci\u201d<\/em>, gdy\u017c i ten aspekt \u017cycia ta ksi\u0105\u017cka porusza i rozwa\u017ca. Kiedy, i czym tak naprawd\u0119, zaczyna si\u0119 ta mityczna doros\u0142o\u015b\u0107? To wyj\u0105tkowa lektura, kt\u00f3ra stawa nam tak wiele pyta\u0144, \u017ce a\u017c nie mog\u0105 si\u0119 one w spos\u00f3b prosty i pouk\u0142adany pomie\u015bci\u0107 w naszych g\u0142owach i scali\u0107 w jak\u0105\u015b rozpoznawaln\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107. Ich rozproszenie nadaje naszym poszukiwaniom g\u0142\u0119bszy sens i wci\u0105ga nas w opowiedziane historie, w przedstawione sytuacje i scenki obyczajowo-\u017cyciowe stawiaj\u0105c nas niejednokrotnie wobec scen ju\u017c jakby gdzie\u015b widzianych, jako\u015b tam rozpoznanych, odkodowanych, ale troch\u0119 w innym wymiarze, z innej, nowej perspektywie, przy dodatkowych okoliczno\u015bciach, sami zaczynamy zastanawia\u0107 si\u0119 jak my by\u015bmy si\u0119 tu zachowali, jak post\u0105pili i co wybrali\u2026<\/p>\n\n\n\n
Zawsze bowiem mo\u017cesz: p\u00f3j\u015b\u0107 w lewo, albo w prawo \u2013 wybra\u0107 dobro, albo z\u0142o, wybra\u0107 bli\u017aniego, b\u0105d\u017a te\u017c wybra\u0107 siebie \u2013 wybra\u0107 s\u0142abszego, albo postawi\u0107 na silniejszego\u2026 problem w tym, \u017ce do\u017cyli\u015bmy czas\u00f3w, kiedy te wybory, dylematy i rozterki s\u0105: zamglone, zdeformowane, zrelatywizowane i zaciemnione wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci\u0105, kt\u00f3ra tak wiele stawia na g\u0142owie i na odwr\u00f3t, i kt\u00f3ra proponuje nowe systemy hierarchii i warto\u015bci, kt\u00f3ra mami post\u0119pem i nowoczesno\u015bci\u0105 w miejsce tradycji czy to\u017csamo\u015bci, kt\u00f3ra wreszcie fa\u0142szuje tolerancj\u0105 \u2013 s\u0142owem \u2013 wytrychem wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
I nagle dochodzimy do konstatacji, \u017ce powie\u015b\u0107 Ma\u0142gorzaty Piekarskiej wcale nie jest tylko dla m\u0142odych, a jest tak naprawd\u0119 dla nas wszystkich (cho\u0107 uwa\u017cam, \u017ce je\u015bli m\u0142odzi tylko chcieliby j\u0105 czyta\u0107, zg\u0142\u0119bia\u0107 i rozwa\u017ca\u0107 \u2013 by\u0142oby \u015bwietnie, zw\u0142aszcza dla nich). Ma\u0142gosia bowiem napisa\u0142a ksi\u0105\u017ck\u0119 klucz. Ksi\u0105\u017ck\u0119, kt\u00f3ra w g\u0105szczu pyta\u0144 podsuwa w\u0142a\u015bciwe odpowiedzi. Nie nachalnie, nie stanowczo, delikatnie, kobieco, podsuwa po prostu dobre drogowskazy, dyskretnie sugeruje, kt\u00f3ry z wybor\u00f3w jest bardziej oczywisty, kt\u00f3ra droga prowadzi do wi\u0119kszej g\u0142\u0119bi i do prawdziwego wymiaru sensu. Sensu: \u017cycia, \u015bwiata i samego siebie. Taka ot recepta \u2026 na licencj\u0119.<\/p>\n\n\n\n
I mo\u017cemy zn\u00f3w zapyta\u0107. Ile masz lat? Kto mo\u017ce w twarz rzuci\u0107 ci \u2026 dra\u0144?<\/em> Tak, kochani, to by\u0142a piosenka z lat mojej m\u0142odo\u015bci. Urszula wraz z Budk\u0105 Suflera zada\u0142a nam kiedy\u015b (ba, ponad 30 lat temu) takie niedyskretne pytanie. Pytanie, kt\u00f3re ja sobie zadaj\u0119 do dzi\u015b i najprawdopodobniej, dop\u00f3ki mam i u\u017cywam wci\u0105\u017c swojego sumienia, takie pytanie b\u0119dzie mnie zapewne dr\u0119czy\u0107 ju\u017c do samego ko\u0144ca.<\/p>\n\n\n\n
Nie ulega te\u017c w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce ta ksi\u0105\u017cka jest zwierciad\u0142em, w kt\u00f3rym mo\u017cemy rozpozna\u0107 samych siebie sprzed dwudziestu, trzydziestu b\u0105d\u017a czterdziestu lat, w kt\u00f3rym mo\u017cemy odnale\u017a\u0107 paralel\u0119 istoty naszego przepoczwarzania si\u0119 z dzieci w doros\u0142ych, w kt\u00f3rym wreszcie doszukamy si\u0119 jaskrawo przedstawionych zmian dziejowych, kulturowych czy spo\u0142ecznych \u2013 istotnych i diametralnych, wr\u0119cz totalnych zmian, kt\u00f3re jednakowo\u017c wcale nie zmieniaj\u0105 istoty tych odwiecznych pyta\u0144 czy dylemat\u00f3w: kim jestem, dok\u0105d zmierzam, co chc\u0119 w \u017cyciu robi\u0107, jak si\u0119 spe\u0142nia\u0107 i jak u\u0142o\u017cy\u0107 swoje relacje z tym \u015bwiatem, z lud\u017ami dooko\u0142a, z bliskimi i z tymi dalszymi, a nawet z losem, z przeznaczeniem i ze swoj\u0105 dusz\u0105 zanurzon\u0105 zawsze we wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 jak\u0105kolwiek by nie by\u0142a. I pytanie zasadnicze: czy odnalaz\u0142em ju\u017c t\u0119 m\u0105dro\u015b\u0107, odpowiedzialno\u015b\u0107 i prawdziwy sens stawania si\u0119 cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry poj\u0105\u0142 po co w\u0142a\u015bciwie jest \u2026 jest to wszystko<\/strong> i po co on \u2013 cz\u0142owiek pojawi\u0142 si\u0119 na tym \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n
To naprawd\u0119 by\u0142o nie\u0142atwe wyzwanie. Ma\u0142gorzata Karolina Piekarska nie tyle, \u017ce wysz\u0142a z tej jak\u017ce wa\u017cnej pr\u00f3by ognia zwyci\u0119sko, lecz mo\u017cemy wr\u0119cz powiedzie\u0107, i\u017c napisa\u0142a ksi\u0105\u017ck\u0119 \u2013 \u201eLicencj\u0119 na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d \u2013 doprawdy fenomenaln\u0105. Ksi\u0105\u017ck\u0119, kt\u00f3ra dotyka bardzo g\u0142\u0119boko i wnikliwe ca\u0142ego uniwersum dojrzewania we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie. Nie og\u0142osz\u0119 tu, \u017ce odnalaz\u0142a wszystkie prawdy, \u017ce udzieli\u0142a odpowiedzi na wszystkie pytania, \u017ce pokaza\u0142a ka\u017cdy aspekt m\u0142odo\u015bci i dojrza\u0142o\u015bci, ale zrobi\u0142a co\u015b o wiele wa\u017cniejszego \u2013 skumulowa\u0142a mo\u017cliwe i hipotetyczne stany, postawy i stanowiska wobec wybryk\u00f3w losu, wobec meandr\u00f3w \u017cycia i wobec tego, co po prostu nas spotyka czy spotyka\u0142o. Teraz i w przesz\u0142o\u015bci, a pewnie i jutro i pojutrze i dalej w przysz\u0142o\u015bci. Stworzy\u0142a Ma\u0142gosia literacki pejza\u017c jak\u017ce wa\u017cnego etapu w \u017cyciu ka\u017cdego cz\u0142owieka jakim jest okres wchodzenia w doros\u0142o\u015b\u0107, w\u0142a\u015bnie przys\u0142owiowe zdobycie na\u0144 licencji, otrzymanie zielonego \u015bwiat\u0142a na prze\u017cywanie prawdziwego \u017cycia, kt\u00f3re dzieje si\u0119 realnie z nagrodami i konsekwencjami w\u0142asnych wybor\u00f3w, z ca\u0142ym wachlarzem stan\u00f3w, uczu\u0107, szalonych emocji \u2013 z wielk\u0105 ilo\u015bci\u0105 dylemat\u00f3w, rozterek i niespe\u0142nionych sn\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Trzeba te\u017c nadmieni\u0107 o sprawie najistotniejszej. Ksi\u0105\u017cka ta znakomicie oddaje atmosfer\u0119 czas\u00f3w, ich charakterystyk\u0119, ducha, ich niepowtarzalne t\u0119tno, kt\u00f3re odciska si\u0119 na nas swym szale\u0144czym pi\u0119tnem, sw\u0105 wirtualno\u015bci\u0105, nowo\u015bci\u0105 i czym\u015b czego jeszcze nie by\u0142o.<\/p>\n\n\n\n
Ksi\u0105\u017cka \u201eLicencja na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d to jedna z najwa\u017cniejszych lektur obowi\u0105zkowych dla dzisiejszych maturzyst\u00f3w, ale i dla nas, dojrza\u0142ych ju\u017c przedstawicieli pokole\u0144, jak to uj\u0105\u0142em na wst\u0119pie, postprzemys\u0142owych, postmodernistycznych czy jak tam zechcecie je nazwa\u0107 w tym coraz bardziej zwariowanym \u015bwiecie. Dzi\u015b przecie\u017c coraz trudniej by\u0107 zar\u00f3wno m\u0142odym jak i starym. Coraz trudniej ot\u00f3\u017c w dzisiejszym \u015bwiecie pozosta\u0107 po prostu cz\u0142owiekiem.<\/p>\n\n\n\n
Jest to jednocze\u015bnie jedna z najciekawszych ksi\u0105\u017cek jakie czyta\u0142em, \u017ce ujm\u0119 to bardzo przewrotnie w tym segmencie rynku, kt\u00f3ry by\u0107 mo\u017ce ma\u0142o elegancko okre\u015blamy mianem literatury m\u0142odzie\u017cowej. Jeszcze nie tak dawno literaccy fachowcy rozpisywali si\u0119, \u017ce segment ten prze\u017cywa spory kryzys tre\u015bciowo-poznawczy czy te\u017c ujmuj\u0105c rzecz inaczej ci\u0119\u017cko ten gatunek literatury wype\u0142ni\u0107 niegdysiejszymi talentami pokroju: Niziurskiego, Bahdaja czy Domagalika albo Siesickiej.<\/p>\n\n\n\n
Na tym tle Ma\u0142gorzata Karolina Piekarska \u015bmia\u0142o \u201eLicencj\u0105 na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d wkroczy\u0142a na \u015bcie\u017ck\u0119 ewidentnego do\u0142\u0105czenia do wymienionego Panteonu wielkich tw\u00f3rc\u00f3w literatury tak zwanej m\u0142odzie\u017cowej. Oczywi\u015bcie z pe\u0142nym zastrze\u017ceniem r\u00f3\u017cnic: wieku, etapu tw\u00f3rczo\u015bci, dorobku i ca\u0142ej swojej, \u017ce tak to ujm\u0119 \u201eprzysz\u0142o\u015bci literackiej\u201d. Jednak jako\u015b\u0107 tej ksi\u0105\u017cki, jej potencja\u0142 i nie b\u00f3jmy si\u0119 tego powiedzie\u0107 \u2013 warto\u015b\u0107 merytoryczno-poznawcza s\u0105 przecie\u017c ogromne \u2013 w tej w\u0142a\u015bnie warstwie dor\u00f3wnuj\u0105ca mistrzom. Zapewne nie stanie si\u0119 ona tak\u0105 legend\u0105 w jak\u0105 swego czasu przeistoczy\u0142 si\u0119 \u201eSpos\u00f3b na Alcybiadesa\u201d Edmunda Niziurskiego, ale przyczyn tego stanu rzeczy nale\u017cy dopatrywa\u0107 si\u0119 raczej w randze i pozycji literatury jako takiej (w og\u00f3le we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie) w zespoleniu z duchem tych w\u0142a\u015bnie czas\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 po prostu: mniej zabawne, bardziej powa\u017cne, policzalne, merkantylne i nacechowane generalnie zupe\u0142nie odmiennym charakterem wsp\u00f3\u0142czesnej szko\u0142y, m\u0142odzie\u017cy oraz ca\u0142ego kontekstu m\u0142odo\u015bci jako takiej.<\/p>\n\n\n\n
Najzwyczajniej \u2013 dzi\u015b nie da si\u0119 napisa\u0107 takiej powie\u015bci jak \u201eSpos\u00f3b na Alcybiadesa\u201d poniewa\u017c nie ma ju\u017c takich profesor\u00f3w Misiak\u00f3w, nauczycieli z poprzednich epok, epok dawno minionych, kt\u00f3re nie powr\u00f3c\u0105. Nie ma ju\u017c takich Alcybiades\u00f3w, ale i nie ma takich uczni\u00f3w, m\u0142odych ludzi, rw\u0105cych jak szara\u0144cza do szale\u0144czego prze\u017cywania \u015bwiata w zupe\u0142nie inny spos\u00f3b ni\u017c obecna m\u0142odzie\u017c \u2013 kunktatorska, znaj\u0105ca rang\u0119 edukacji oraz pe\u0142n\u0105 jej efektywno\u015b\u0107 wyra\u017con\u0105 p\u00f3\u017aniejsz\u0105 pozycj\u0105 spo\u0142eczn\u0105 czy wr\u0119cz si\u0142\u0119 rynkow\u0105 tej pozycji. Mo\u017ce to i smutne, lecz jak udowodni\u0142a Ma\u0142gosia nie umniejsza powadze opisania wsp\u00f3\u0142czesnej m\u0142odzie\u017cy, ich cz\u0142owiecze\u0144stwa, potrzeb i uczu\u0107 czy emocji w pewnym sensie takich samych jak dawniej i tak samo silnych jak zawsze.<\/p>\n\n\n\n
Cz\u0142owiek w swej naturze wcale si\u0119 nie zmieni\u0142, za to dramatycznie zmieni\u0142y si\u0119 okoliczno\u015bci, czy tego chcemy czy nie. \u015awiat jest dzi\u015b tak dalece inny, \u017ce \u2026 strach si\u0119 ba\u0107. Przesz\u0142o\u015b\u0107 niniejszym sta\u0142a si\u0119 ksi\u0119g\u0105 nieodwracalnie zamkni\u0119t\u0105 i w pe\u0142ni zako\u0144czon\u0105. Bezpowrotnie. Nie wskrzesimy tamtej atmosfery, tamtych talent\u00f3w, tw\u00f3rc\u00f3w i ludzi, kt\u00f3rzy tworzyli \u00f3wczesn\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107. Musimy raczej wypatrywa\u0107 nowych lider\u00f3w pisarskiego rzemios\u0142a i nowego wyrazu czy nowego wyd\u017awi\u0119ku literatury jako sztuki, a zw\u0142aszcza sztuki wpisanej w popkulturow\u0105, dalece rozrywkow\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci. Pisa\u0142em ju\u017c o tym wielokrotnie \u2013 zako\u0144czy\u0142 si\u0119 czas \u201eci\u0119\u017ckich Norwid\u00f3w\u201d, stutonowych wieszcz\u00f3w, epickich baron\u00f3w roztaczaj\u0105cych skutecznie dzia\u0142aj\u0105ce wizje realno\u015bci i maj\u0105cych faktyczny wp\u0142yw na jednostki i masy.<\/p>\n\n\n\n
Wsp\u00f3\u0142czesna literatura przesta\u0142a zmienia\u0107 \u015bwiat. Wsp\u00f3\u0142czesna literatura rewolucyjnie wr\u0119cz zmieni\u0142a swoj\u0105 rol\u0119. Wsp\u00f3\u0142czesna literatura zacz\u0119\u0142a stanowi\u0107 jedn\u0105 z ofert artystycznej rozrywki na r\u00f3wni z rozrywkami innymi: kontemplowaniem malarstwa, czy fotografii, filmu, dobrego kabaretu czy piosenki. Koncert Quenn\u00f3w mo\u017ce mie\u0107 przecie\u017c zbli\u017cony potencja\u0142 artystyczny. Instalacja Katarzyny Kozyry te\u017c jest przecie\u017c sztuk\u0105\u2026 dajmy na to taka \u201epiramida zwierz\u0105t\u201d<\/em> \u2013 wsp\u00f3\u0142czesna rze\u017aba-instalacja wykonana w 1993 roku przez Katarzyn\u0119 Kozyr\u0119, artystk\u0119 reprezentuj\u0105c\u0105 nurt krytyczny w polskiej sztuce najnowszej\u2026 Cho\u0107by i tylko krytycy sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej nam narzucili my\u015blenie o tej instalacji jako o sztuce \u2013 ci\u0119\u017cko dyskutowa\u0107 z faktami.<\/p>\n\n\n\n
Literaturze pozosta\u0142a wielko\u015b\u0107 kszta\u0142towania bogatej wyobra\u017ani, funkcja dalece poznawcza oraz wielko\u015b\u0107 jej intymno\u015bci do\u015bwiadczania. To nadal bardzo wiele i wydaje si\u0119 wystarczaj\u0105co do przetrwania literatury jako takiej przy tendencji zwi\u0119kszaj\u0105cego si\u0119 zanikania wr\u0119cz wszelkiego czytelnictwa. Dlatego w\u0142a\u015bnie uwa\u017cam takie ksi\u0105\u017cki jak \u201eLicencja na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d za ksi\u0105\u017cki bardzo, bardzo wa\u017cne.<\/p>\n\n\n\n
Si\u0142\u0105 tej ksi\u0105\u017cki jest bowiem naturalna si\u0142a warsztatu autorskiego Ma\u0142gorzaty Karoliny Piekarskiej. \u015awietny j\u0119zyk, wartka akcja, unikalne i atrakcyjne naszkicowanie rys\u00f3w uczuciowo-emocjonalnych g\u0142\u00f3wnych postaci, ich wyrazisto\u015b\u0107 i prawdziwo\u015b\u0107\u2026 wszystko to powoduje, \u017ce trudno si\u0119 od tej lektury oderwa\u0107 i czyta si\u0119 nawet wtedy, kiedy dra\u017cni\u0105 inne okoliczno\u015bci, sytuacje i konteksty. Cho\u0107 to jednak bardzo rzadkie. Ta ksi\u0105\u017cka wci\u0105ga, czytelnik powoli i stopniowo si\u0119 z ni\u0105 zaprzyja\u017ania, wci\u0105ga si\u0119 dosy\u0107 g\u0142\u0119boko w te wszystkie przywo\u0142ane rozterki i sprawy g\u0142\u00f3wnych postaci, a przy tym nie zbli\u017ca do nich na tyle, aby sta\u0107 si\u0119 czytelnikiem bezkrytycznym. S\u0142owem \u2013 autorka panuje nad proporcjami opisu i poznania postaci, wobec kreowania problem\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 jakby podsk\u00f3rnie owym najwa\u017cniejszym testem na przywo\u0142ywan\u0105 od pocz\u0105tku tego tekstu \u2026 doros\u0142o\u015b\u0107. Licencja na doros\u0142o\u015b\u0107 jest bowiem czym\u015b w dzisiejszych czasach tak wielce skomplikowanym, \u017ce jej opisanie i przedstawienie wydaje si\u0119 w zasadzie niemo\u017cliwe. No w\u0142a\u015bnie. Licencja na doros\u0142o\u015b\u0107 rozpoczyna si\u0119 od uzyskania licencji na samego siebie. Na poznanie kim si\u0119 jest i dok\u0105d si\u0119 zmierza. Na prawdzie jakie dos\u0142ownie warto\u015bci si\u0119 wyznaje i czy s\u0105 to te warto\u015bci, kt\u00f3re stawiaj\u0105 nas ponad wszelkimi: podzia\u0142ami, konfliktami i samolubnym parciem naprz\u00f3d tak modnym obecnie w\u015br\u00f3d medialnych elit tego \u015bwiata.<\/p>\n\n\n\n
Czy ksi\u0105\u017cka Ma\u0142gorzaty Karoliny Piekarskiej powstrzyma wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 przed degradacj\u0105 cz\u0142owieka XXI wieku, czy jako\u015b tam uratuje m\u0142odych i m\u0142od\u0105 naiwno\u015b\u0107 z niewinno\u015bci\u0105, czy wyci\u0105gnie ich wszystkich, wkraczaj\u0105cych w doros\u0142o\u015b\u0107 i nas od dawna w tej dojmuj\u0105cej doros\u0142o\u015bci tkwi\u0105cych z bagna wirtualnej spo\u0142eczno\u015bciowej rzeczywisto\u015bci w \u015bwiat dawno minionych idea\u0142\u00f3w literackich jako wzorc\u00f3w zachowa\u0144, postaw czy \u015bwiadectw? Nie ma na to szans, ale i ta ksi\u0105\u017cka takich ambicji raczej nie ma. Ta ksi\u0105\u017cka to doskonale zrealizowana pr\u00f3ba bycia swojego rodzaju hospicjum m\u0142odo\u015bci my\u015bl\u0105cej i czuj\u0105cej, nacechowanej og\u0142ad\u0105 i umiarkowaniem, nacechowanej poszukiwaniem z\u0142otego \u015brodka na sw\u00f3j jak\u017ce w\u0142asny, zdecydowanie autonomiczny los wobec ohydy wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci w miksturze ze z\u0142udzeniem plastikowej realizacji wydumanych marze\u0144. \u201eLicencja na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d to idealna pr\u00f3ba zrozumienia wsp\u00f3\u0142czesnej m\u0142odo\u015bci, pozytywnego i daj\u0105cego nadziej\u0119 na\u0144 spojrzenia, pochylenia si\u0119 nad jej wyzwaniami i trudami, nad jej realiami i metodami wybrni\u0119cia z p\u0119tli \u017cycia nowego wieku, kt\u00f3ry zadaje nam czasami nad wyraz trudne zadania.<\/p>\n\n\n\n
W\u0142a\u015bciwie nie chcia\u0142em Was namawia\u0107 do lektury, nie chcia\u0142em dokonywa\u0107 jakiej\u015b literackiej analizy, jakich\u015b pean\u00f3w wypisywa\u0107 nadaremnych poza jednym kr\u00f3tkim zdaniem \u2013 warto t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 przeczyta\u0107<\/strong>. Jest dobra. Bardzo dobra. I bardzo prawdziwa. Ma momenty kiedy irytuje, ma takie swoje s\u0142absze momenty i owszem\u2026 nie jest przecie\u017c ksi\u0105\u017ck\u0105 idealn\u0105. Jest jednak ksi\u0105\u017ck\u0105 dalece niepowtarzaln\u0105. Pod koniec dw\u00f3ch dekad nowego wieku doczekali\u015bmy si\u0119 w ko\u0144cu ksi\u0105\u017cki najlepiej opisuj\u0105cej w spos\u00f3b prawie pe\u0142ny wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 m\u0142odzie\u017c, m\u0142odo\u015b\u0107 i jej wybranych, acz reprezentatywnych przedstawicieli. Opisuj\u0105cej ich i \u2026 jak najbardziej r\u00f3wnie\u017c i nas w zwierciadle ich dusz. Brawo Ma\u0142gosiu.<\/p>\n\n\n\n
Na koniec kilka s\u0142\u00f3w jak najintymniej. Ta ksi\u0105\u017cka zmusi\u0142a mnie do wielu refleksji. Odczu\u0142em jej bezpo\u015bredni wp\u0142yw na swoje \u017cycie. To wp\u0142yw nieudowadnialny, to wp\u0142yw promieniotw\u00f3rczy, dalece niedefiniowalny. Nie pad\u0142y \u017cadne wa\u017cne s\u0142owa, nie podj\u0105\u0142em \u017cadnej prze\u0142omowej decyzji, nic w\u0142a\u015bciwie nie zmieni\u0142em. Jestem jednak po jej lekturze ju\u017c kim\u015b innym. Poczu\u0142em wewn\u0119trznie, \u017ce od fazy oswojonego dystansu<\/em><\/strong> wobec m\u0142odych ludzi (pocz\u0105tku tego nowego wieku) przeszed\u0142em do fazy po\u0142o\u017cenia kamienia w\u0119gielnego pod jak\u0105\u015b budowl\u0119.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n
<\/strong>Przyznacie sami, \u017ce \u2026 jednak co\u015b si\u0119 sta\u0142o. Co\u015b si\u0119 urodzi\u0142o. Co\u015b zmieni\u0142o\u2026 Zobaczy\u0142em w tych m\u0142odych ludziach nas sprzed lat. Nas postawionych w tym \u015bwiecie. Za \u017cadne skarby bym si\u0119 nie zamieni\u0142\u2026 otrzyma\u0142em zatem swoj\u0105 licencj\u0119 na doros\u0142o\u015b\u0107, licencj\u0119 na samego siebie, wreszcie licencj\u0119 na \u017cycie. \u017badna z nich nie uprawnia mnie do niczego. Wszystkie te licencje wci\u0105\u017c testuje wiecznie \u017cywe sumienie, kt\u00f3re stanowi ich ci\u0105gle aktywn\u0105 piecz\u0119\u0107 potwierdzaj\u0105c\u0105 jakby ka\u017cdorazow\u0105 wiarygodno\u015b\u0107. I tego chyba najdos\u0142owniej nauczy\u0142a mnie ksi\u0105\u017cka Ma\u0142gosi \u2013 to bardzo du\u017co\u2026 I zapewne z Wami po lekturze tej ksi\u0105\u017cki te\u017c tak si\u0119 stanie\u2026<\/p>\n\n\n\n
W ka\u017cdym razie, ko\u0144cz\u0105c ten przyd\u0142ugi tym razem wyw\u00f3d, lektura ksi\u0105\u017cki Ma\u0142gosi Karoliny Piekarskiej \u201eLicencja na doros\u0142o\u015b\u0107\u201d to by\u0142a niezapomniana przygoda. Wywar\u0142a we mnie niezatarty \u015blad. Rozpocz\u0119\u0142a co\u015b nowego. W mojej bibliotece ta ksi\u0105\u017cka zajmie od dzi\u015b swoje zaszczytne sta\u0142e miejsce, jako pozycja z tych najbardziej warto\u015bciowych, kt\u00f3re w\u0142a\u015bciciel ksi\u0119gozbioru powinien posiada\u0107, aby w ka\u017cdej chwili m\u00f3g\u0142 ka\u017cdemu wypo\u017cyczy\u0107 z bardzo dobr\u0105 i szczerze polecaj\u0105c\u0105 rekomendacj\u0105.<\/p>\n\n\n\n
I ju\u017c ko\u0144cz\u0105c, tak absolutnie ca\u0142kowicie bezpo\u015brednio i szczerze do Autorki (ale publicznie, odwa\u017cnie), ludzie chyba nie s\u0105 jak fala (cytat z fragmentu powie\u015bci), s\u0105 raczej jak oceany, albo jak chmury, albo raczej jak \u2026 r\u00f3\u017cne stany wilgotno\u015bci i jej aktywno\u015b\u0107 w ziemskiej atmosferze, ale to ju\u017c ca\u0142kowicie inny problem i tak naprawd\u0119 temat na zupe\u0142nie inny tekst czy inn\u0105 rozmow\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Wierzmy nadal, \u017ce tylko od rozmowy zaczyna si\u0119 i ko\u0144czy w zasadzie ca\u0142y \u015bwiat.<\/p>\n\n\n\n
Andrzej Walter<\/p>\n\n\n\n
\u0179r\u00f3d\u0142o: https:\/\/pisarze.pl\/2019\/05\/28\/andrzej-walter-licencja-na-samego-siebie\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Licencja na samego siebie Kiedy zaczyna si\u0119 doros\u0142o\u015b\u0107? Kiedy mierzymy miar\u0105 odpowiedzialno\u015bci? A co to jest odpowiedzialno\u015b\u0107? Czy jest to \u015bwiadomo\u015b\u0107 konsekwencji swoich decyzji w \u017cyciu? Czy zdolno\u015b\u0107 ich ud\u017awigni\u0119cia? Czy te\u017c \u015bwiadomo\u015b\u0107 jak one wp\u0142ywaj\u0105 na drugiego cz\u0142owieka? … Continue reading