MAŁGORZATA KAROLINA PIEKARSKA

pisarka, dziennikarka, historyczka sztuki – ambasadorka kampanii społecznej WypiszWyczytaj

21 maja 2025
by Małgorzata Karolina Piekarska
0 comments

Sztuka w drodze do niepodległości

Ukazała się właśnie publikacja pt. „Sztuka w drodze do niepodległości” przygotowana z okazji 35-lecia Muzeum Niepodległości. W środku mój esej pt. „Sztuka w drodze do Niepodległości, czyli historia w obrazach”.

Wydawca na temat publikacji napisał:

Tom ukazuje się pod redakcją dr Tadeusza Skoczka, Dyrektora Muzeum Niepodległości, który we wstępie napisał: “Obecnie inwentarz zbiorów zgromadzonych w magazynie centralnym na Cytadeli notuje blisko 100 tysięcy obiektów: archiwaliów, druków ulotnych, fotografii i, grafik, ilustracji, medali, pocztówek, realiów, reprodukcji, rzeźb i zespołów archiwalnych. W 2024 roku pozyskano 1028 nowych obiektów, z czego 848 to dary, 1129 to zakupy i 51 – depozyty. W naszym obiekcie, zlokalizowanym również w Muzeum X Pawilonu Cytadeli Warszawskiej, gromadzimy zbiory biblioteczne. Ich liczba przekracza już 50 tysięcy. W 2024 r. zwiększyliśmy nasze zasoby o 4145 woluminów. W tej liczbie znalazły się: książki – 1 113, czasopisma – 2181, Dokumenty Życia Społecznego – 805, zbiory audiowizualne – 49 (w tym: filmy i nagrania muzyczne)”.

W dalszej części publikacji Bartłomiej Sokołowski pisze o naszym wydawnictwie muzealnym. Małgorzata Karolina Piekarska omawia obszernie nasze zbiory muzealne.

Dużą część książki zajmują zdjęcia wybranych obrazów ze zbiorów Muzeum Niepodległości.

PDF publikacji można pobrać tutaj: https://static.goout.cloud/muzeumniepodlegloscipl/2025/05/eaab2e33-publikacja-sztuka-w-drodze-do-niepodleglosci.-35-lat-muzeum-niepodleglosci.pdf

14 maja 2025
by Małgorzata Karolina Piekarska
0 comments

Bliscy sąsiedzi – polskie i ukraińskie stroje ludowe na pocztówkach i w grafice

Ukazał się dwujęzyczny katalog wystawy „Bliscy sąsiedzi – polskie i ukraińskie stroje ludowe na pocztówkach i w grafice” z moim esejem pt. „Bardzo bliscy sąsiedzi, czyli słowo o wystawie”, gdyż jestem kuratorką tej ekspozycji.

Już od czasów prehistorycznych odzież pełniła nie tylko funkcję ochronną, ale także estetyczną, osiągając prawdziwe piękno w postaci strojów ludowych – cennego dziedzictwa materialnego każdego narodu. Zarówno w Polsce, jak i na Ukrainie, okres największego rozkwitu tych odświętnych ubiorów przypadał na drugą połowę XIX i początek XX wieku, co wiązało się z przemianami społecznymi i gospodarczymi.

Podobnie jak w Polsce, gdzie regionalne zróżnicowanie strojów jest kluczem do ich poznania (Małopolska, Mazowsze z Sieradzkim i Łęczyckim, Pomorze, Śląsk i Górny Śląsk), tak i ukraińskie stroje ludowe dzielą się na charakterystyczne regiony: lasostepowy (centralny), karpacki (południowo-zachodni), poleski (północny) i stepowy (południowy).

Wystawa Bliscy sąsiedzi – polskie i ukraińskie stroje ludowe na pocztówkach i w grafice zaprasza do podróży przez tę różnorodność. Składają się na nią trzy frapujące części:

Dwudziestu unikatowych drzeworytów przedstawiających piękno ukraińskich strojów ludowych.
Bogata kolekcja pocztówek ze zbiorów pasjonata Mariana Sołobodowskiego, prezentująca polskie stroje z różnych regionów geograficznych.
Uzupełniające i łączące obie kolekcje znaczki pocztowe. Te małe dzieła sztuki graficznej, podobnie jak ukraińskie drzeworyty, wykonane zostały technikami graficznymi (w tym przypadku stalorytem), a ich obecność przypomina o nierozerwalnym związku między obrazem a komunikacją.
Podział regionalny strojów na pocztówkach nie był prostym zadaniem, zważywszy na historyczne zmiany administracyjne i fakt, że regiony geograficzne nie zawsze pokrywają się z obecnymi podziałami. Przykład Tomaszowa Mazowieckiego i Wysokiego Mazowieckiego doskonale ilustruje te wyzwania. Dodatkowo, obecność na przedwojennych pocztówkach strojów z Wileńszczyzny (dzisiejsza Litwa) oraz Podola i Polesia (dzisiejsza Ukraina) w naturalny sposób tłumaczy tytuł wystawy: Bliscy sąsiedzi.

Ta bliskość wynika nie tylko ze wspólnych granic, ale także z bogatej wspólnej historii w ramach wielonarodowościowej Rzeczypospolitej, co sprawia, że niektóre nasze stroje ludowe wykazują uderzające podobieństwa.

A katalog można pobrać tutaj: https://static.goout.cloud/muzeumniepodlegloscipl/2025/05/a96febb5-2025.05.15.gmh_.-wystawa.bliscy-sasiedzi.net_.pdf

2 maja 2025
by Małgorzata Karolina Piekarska
0 comments

Bitwa warszawska. Rok 1920.

Ukazał się katalog kolekcji kart pocztowych Mariana Sołobodowskiego pt. „Bitwa warszawska. Rok 1920”. z moim esejem pt. „Jerzy Kossak (1886-1955) Malarz wojny polsko-bolszewickiej”.

Wydawca o publikacji napisał:

Zapraszamy do zapoznania się z naszą najnowszą publikacją prezentującą kolekcję pocztówek Mariana Sołobodowskiego, poświęconą tym razem tematowi Bitwy Warszawskiej 1920 roku.

Odzwierciedla ona wszechstronne zainteresowania autora, między innymi historią, literaturą, malarstwem i rzeźbą. Karty pocztowe ze zbiorów Mariana Sołobodowskiego są często prezentowane na krajowych wystawach i cieszą się ogromnym zainteresowaniem.
Większość tych ekspozycji miała swój początek w Muzeum Niepodległości.

Zbiór katalogu otwiera karta pocztowa z lat 20. XX wieku, przedstawiająca mapę Polski z wizerunkiem orła w koronie.
Wydana została przez W. Główczewskiego, według litografii artystycznej J. Skolimowskiego.
Firma Główczewskiego została założona w 1877 roku i mieściła się na ulicy Chmielnej 18 w Warszawie.

A publikację można pobrać tutaj: https://static.goout.cloud/muzeumniepodlegloscipl/2025/04/560d72f6-katalog-pocztowki-bitwa-warszawska-%E2%80%94-internet.pdf

5 kwietnia 2025
by Małgorzata Karolina Piekarska
0 comments

3 numer Magazynu Literackiego “Książki” już do kupienia

Nowy Numer Magazynu Literackiego “Książki”, którego jestem stałą felietonistką, już w księgarniach, a w środku m.in.:

  • WYDARZENIA / Nagrody literackie, imprezy branżowe, konkursy
  • KSIĄŻKI ROKU 2024 – FOTORELACJA PODCIĄGNIJ SPODNIE!
  • Bestsellery marca / EWA TENDERENDA-OŻÓG, KRZYSZTOF MASŁOŃ

FILOZOFICZNA BIBLIOTEKA UNIWERSALNEGO EMPIRYSTY Najważniejszy dla profesora regał to regał z filozofią. Dużo literatury religijnej, mistyków Kościoła katolickiego. Kolejne półki  zapełniają słowniki filozoficzne, współczesne dzieła filozoficzne wydane w języku angielskim. Obok półka z filozofami  polskimi, ze szkoły lwowsko-warszawskiej. Na kolejnych regałach znajdujemy literaturę starożytnych Greków i Rzymian. Swoje  miejsce mają też judaica. Obok albumów stoją tomy poetyckie Norwida i seria poświęcona historii dyplomacji Polski. – Biblioteka jest uniwersalna, dotyczy całej kultury. Filozofia, humanistyka, historia. Daleko jej do kompletności, ale ma ambicje / Prywatna biblioteka filozofa, tłumacza, publicysty BOHDANA CHWEDEŃCZUKA

ARCHIWUM ŻYCIA I ŚMIERCI Choć bardzo mało wiemy o pracy grupy Oneg Szabat i o jej członkach, to z okruchów informacji wyłania się obraz  niewiarygodnego poświęcenia i zaangażowania  dla sprawy. Pracy w konspiracji, narażania własnego życia niemal codziennie,  żeby przechować dla przyszłych pokoleń pamięć o tym, jak żyli i jak umierali Żydzi w getcie warszawskim i poza nim. To, że  wiemy, jak funkcjonowało getto warszawskie, zawdzięczamy przecież głównie informacjom zgromadzonym w Archiwum  Ringelbluma / Rozmowa z MARTĄ GRZYWACZ

  • BIOGRAFIA PISANA NA NOWO / SEBASTIAN WALCZAK
  • KURACJA WSTRZĄSOWA / PIOTR KITRASIEWICZ
  • KROWA W ETERZE / Rozmowa ze STANISŁAWEM CALIKIEM i OLEGIEM CHORNYM
  • PRECYZJA MALAJSKICH WYKAŁACZEK / Felieton TADEUSZA LEWANDOWSKIEGO
  • WIELKIE TAJEMNICE MEDYCYNY / MIROSŁAWA ŁOMNICKA
  • LEGENDA UNIWERSYTETU WROCŁAWSKIEGO / Rozmowa z TOMASZEM SIEWIERSKIM
  • AKTORZY OD KULIS / TADEUSZ LEWANDOWSKI
  • ZAPISKI NA MARGINESACH / LECH GRZELAK
  • STAWIAM NA AWANGARDĘ MINIMALISTYCZNĄ / Rozmowa z ZUZANNĄ MALINOWSKĄ
  • UCZENNICA, KTÓRA PRZEROSŁA MISTRZA / ANNA KIEŁCZEWSKA
  • TO JEST WŁAŚNIE DOM. Ukraińskie biblioteki w Europie / OLHA KUPRIJAN
  • WYSŁOWIONE I NIEWYSŁOWIONE / Refleksy JANINY KOŹBIEL

TERCET Początkowo film „Vabank” miał reżyserować kto inny, a Juliusz Machulski chciał pozostać autorem scenariusza. Jednak Janusz  Majewski akurat był zajęty. Do roli tytułowej szukał Juliusz aktora poza domem, wreszcie ktoś podpowiedział rozwiązanie najbliższe. Postać Kwinty stała się znakiem rozpoznawczym Jana Machulskiego, jego filmową reaktywacją. Juliusz  Machulski słynie dziś z tego, że ma nosa do obsady. Odkrył i przywrócił nam naprawdę bardzo wiele gwiazd / Rozmowa z ANNĄ BIMER

  • W KSIĄŻKACH O KSIĄŻKACH / Felieton MAŁGORZATY KAROLINY PIEKARSKIEJ
  • MARIA KULIK POLECA / Książki dla dzieci i młodzieży
  • KSIĄŻKI MIESIĄCA / Nasze szczególne rekomendacje
  • RECENZJE NOWOŚCI WYDAWNICZYCH

Nowy numer dostępny jest też w sklepie: https://rynek-ksiazki.pl/sklep/magazyn-literacki-ksiazki-3-2025-wersja-pdf/

22 marca 2025
by Małgorzata Karolina Piekarska
0 comments

Dzień Kobiet na plakatach i pocztówkach

Ukazał się katalog wystawy „Dzień Kobiet na plakatach i pocztówkach” z moim esejem pt. „Matka i przodownica, czyli wizerunek kobiety w sztuce PRL”.

Ekspozycja, której towarzyszy jest interdyscyplinarna i związana z obchodzonym ósmego marca jest Międzynarodowym Dniem Kobiet. Upamiętnia on strajk szwaczek w Nowym Jorku, w tym dniu właśnie upominających się o swoje prawa. Kobiety żądały krótszych godzin pracy, lepszej płacy, prawa do głosowania i zaprzestania zmuszania do pracy dzieci. 

A katalog można pobrać tutaj:

https://static.goout.cloud/muzeumniepodlegloscipl/2025/03/2b20ac2c-album-dzien-kobiet.pdf